Sanat tarihinde resimler, konularına göre sınıflandırılır ya hani; portreler, manzaralar, natürmortlar filan diye. Vanitas da bunlardan biridir. Özellikle Kuzey Avrupalı, Hollandalı ve Alman ressamlar arasında Reform sonrası popüler olmuş, “natürmort” temasının altında yer alan bir konu.
Martin Luther’in reformu ile insanlar dinle ilişkilerini yeniden gözden geçiriyorlar. Böylece “Protestan Ahlâkı” diye bir kavram ortaya çıkıyor; dünya değişiyor, Kilise baskın güç olmaktan çıkıyor. İşte, bu dönemde insanlar kendilerini dünyevi zevklere veriyorlar. Böyle belirtince “O zamanın insanları yoldan çıktı ve kendilerini sefahata verdi” şeklinde anlaşılmasın.

Amerika’nın Keşfi’nden sonra buradan eski dünyaya taşınan servetin de etkisiyle zenginleşen Avrupa, daha iyi ve çok yemek, daha lüks giyim ve sürekli ibadet yerine biraz müzik, kart oyunları gibi lükslere kavuştu. Bu servetin de etkisiyle resim sanatı, Kilise’nin dışında da alıcı bulmaya başladı. Parası olan insanlar evlerinin duvarları için resim yaptırabilir hale geldi. Sanatın Kilise hegemonyasından kurtulması ve göreceli şekilde seküler konuların resmin içinde belirmesi de bu döneme rastlar.

Bu dünyanın fani olduğunu, yolun sonunun ölüm denen gerçekliğe çıkacağını alegorik olarak anlatan bu resim türü ortaya çıkıyor bu dönemde. Kafatasları, içleri ölüp gitmiş deniz kabukları, çürümüş meyveler, yaşanacak zamanın azalmakta olduğunu gösteren saatler, kum saatleri, ruhun da müzik gibi uçucu bir şey olduğunu vurgulayan çalgılar ve notalar, yanmakta olan, sönmek üzere olan mumlar, sabun köpüğü baloncukları, insana “Fanisin, her şey gibi” diyen simgesel anlamlar yüklenmiş bir yığın cansız obje, vanitaslarda bir kompozisyon haline getiriliyor. 17. Yüzyıl’dan başlayarak yaklaşık yüz, yüzelli yıllık bir dönemde oldukça popüler olan vanitaslara ilgi zamanla azalıyor. Yine de, günümüz ressamları arasında kendi modern yorumlarıyla tek tük vanitas örnekler verenler de bulunmaktadır.

İki örnek:

Vincent Van Gogh: https://i.ibb.co/KDQ3Npt/i-Canvas-Skull-Of-A-Skeleton-With-Burning-Cigarette-c-1885-1886-by-Vincent-van-Gogh-Framed-Canvas-Pr.jpg

Adriaen Van Utrecht: https://i.ibb.co/6vJNrqr/Adriaen-van-Utrecht.jpg

Metni Kulzos üzerinden, https://kulzos.com/entry/51556 linkinden de okuyabilirsiniz. Yazarın izni ve isteği dahilinde KifiSanat’a alınmıştır.

Beğenip beğenmediğiniz konusunda hiçbir fikrimiz yok...

O yüzden bu yazıya geri bildirim verebilir misiniz?

Ortalama oy: 5 / 5. Oy sayısı: 1

İlk defa oylanacağım...

Beğendiğinize sevindik...

Peki sizinle sosyal medyada da buluşmak istesek...

Tüh...

Beğenmeme nedeniniz öğrenebilir miyiz?

Dökün içinizi gitsin...